Seat SA

Auto Express 230, 9/1986
Ακολουθώντας το δύσκολο δρόμο

Μια ξενάγηση στη Σέατ: Δείτε το video
Πως παράγεται το Audi Q3: Δείτε το video
sx1seat.JPG sx2seat.JPG
Αρκετά αυτοματοποιημένη η γραμμή παραγωγής με σοβαρή προσπάθεια για ποιοτικό έλεγχο. Θα πρέπει να προσθέσουμε ότι οι Ισπανοί κατασκευάζουν τα πάντα μόνοι τους.

Δεν είναι καθόλου τυχαίο που η Σέατ σήμερα είναι η όγδοη μεγαλύτερη βιομηχανία αυτοκινήτων στην Ευρώπη. Γιατί είχε δύο μεγάλα όπλα στα χέρια της. Πρώτα απ' όλα μια μεγάλη αγορά και δεύτερο μια κυβέρνηση με απόφαση να προστατέψει την τοπική βιομηχανία. Μια κυβέρνηση που τουλάχιστον είχε το θάρρος να απαγορεύσει τις εισαγωγές, αναγκάζοντας ουσιαστικά όσους κατασκευαστές ήθελαν να εκμεταλλευτούν την τοπική αγορά, να δημιουργήσουν εργοστάσια μέσα στο έδαφος της Ισπανίας. Έτσι σήμερα στην Ισπανία βρίσκονται εργοστάσια της Ρενό, Όπελ, Φορντ, Πεζό, Σιτροέν και Ταλμπό και δεν είναι καθόλου παράξενο ότι οι εξαγωγές έχουν φτάσει στα ύψη. Γιατί η δημιουργία εργοστασίων κατασκευής και συναρμολόγησης σημαίνει ότι πίσω από αυτά λειτουργεί μια ολόκληρη βιομηχανία - βιοτεχνία παραγωγής εξαρτημάτων, όπως λάστιχα, μπαταρίες, τζάμια, ηλεκτρικά συστήματα κλπ, που λειτουργεί με χαμηλό κόστος παραγωγής, αφού έχει να εφοδιάσει τόσους πολλούς κατασκευαστές. Και εκεί ουσιαστικά βρίσκεται το μυστικό της ισπανικής επιτυχίας. Γιατί όταν κάποτε ρωτήσαμε τους υπεύθυνους της Όπελ γιατί μπήκαν στον κόπο να κατασκευάσουν εργοστάσιο στην Ισπανία για την παραγωγή του Κόρσα και όχι στη χώρα μας η απάντηση ήταν ακριβώς αυτή: Ότι στη χώρα μας δεν υπάρχει υποδομή δορυφορικών βιομηχανιών για τον εφοδιασμό εξαρτημάτων ενός εργοστασίου αυτοκινήτων!
Ας μην ξεχνάμε ότι αυτό είναι και το πρόβλημα, της δικής μας Νίσαν στο Βόλο που δεν μπορεί να προχωρήσει στην κατασκευή μερών και εξαρτημάτων στη χώρα μας με αποτέλεσμα να μην μπορεί να προχωρήσει σε εξαγωγές αφού έτσι δεν της αναγνωρίζεται το «Made in Europe».
Βέβαια με την είσοδο της Ισπανίας στην Κοινή Αγορά ο προστατευτισμός θα σταματήσει, αλλά αυτό θα γίνει σταδιακά και μόνο το 1992 η Ισπανία θα είναι πια μια ελεύθερη αγορά. (Μια ακόμα επιτυχία). Σήμερα στην Ισπανία μπορούν να εισαχθούν μόνο 30.000 αυτοκίνητα το χρόνο, ένας αριθμός όμως που θα μεγαλώσει σταδιακά μέχρι το 1992. Τίποτα όμως ουσιαστικά δε θα αλλάξει αφού η ισπανική βιομηχανία έχει πλέον ανδρωθεί και χάρη στα σχετικά φτηνά εργατικά μπορεί να παραμένει συναγωνίσιμη. Αν πάλι σας ενδιαφέρει η δυναμική των πωλήσεων στην εσωτερική αγορά της Ισπανίας πρώτη έρχεται η Ρενό με το 28% της αγοράς και ακολουθεί η Σέατ και VW με το 17,2% (Γκρέντος 3,68% και Ίμπιζα 3,55% της ισπανικής αγοράς) με την Όπελ στα 15% και τη Φορντ στο 14%. Η Πεζό βρίσκεται στο 8,9% και η Σιτροέν έχει το υπόλοιπο 6%. Όσο για τα εισαγόμενα, αυτά αντιπροσωπεύουν το 7% της αγοράς.
Δεν είναι καθόλου τυχαίο που η SEAT έχει φτάσει σήμερα να είναι η όγδοη μεγαλύτερη κατασκευάστρια αυτοκινήτων στην Ευρώπη.

Η Σέατ

Η Σέατ γεννήθηκε στις 9 Μαΐου του 1950 από την κρατική INI (National Industry Institute) που ήταν και ο κυριότερος μέτοχος με αρχικό κεφάλαιο 153 εκατ. πεσέτες. Η πολιτική αυτή όμως άλλαξε και με μια πολύ γρήγορη κίνηση ολόκληρη η Σέατ ουσιαστικά πωλήθηκε στη VW που πάντα ζητούσε ένα δεύτερο «τόπο» κατασκευής με χαμηλό κόστος ώστε να παραμείνει συναγωνίσιμη. Όσο για τους Ισπανούς, αυτοί μίλησαν μέσα από το στόμα του Χουάν Αλβαρέζ, που είπε ότι: «Η Σέατ τώρα θα βγει από το σκοτεινό τούνελ». Και το σκοτεινό τούνελ βέβαια δεν ήταν άλλο από τα 36 δισ. πεσέτες που έχανε κάθε χρόνο η Σέατ από το 1970. Αν θέλετε μάλιστα ποιο παραστατικά την κατάσταση η απάντηση βρίσκεται στα λόγια του Λουΐ Κροσέρ: «Η Σέατ δε διέθετε την τεχνολογία, και το εμπορικό δίκτυο ώστε να είναι συναγωνίσιμη στα χρόνια που έρχονται!» Και βέβαια η πώληση ενός ολόκληρου εργοστασίου δεν ήταν μια καθόλου εύκολη υπόθεση μετά μάλιστα το διαζύγιο από τη Φίατ, ενός γάμου που διήρκεσε 30 χρόνια!
Πολλές περιπτώσεις συζητήθηκαν (όπως διάφοροι Ιάπωνες κατασκευαστές), αλλά τελικά κατέληξαν στην VW που ήδη κατασκευάζει τα Πασάτ Σαντάνα και Πόλο στις εγκαταστάσεις της Σέατ. Και βέβαια η συμφωνία με τους Γερμανούς έγινε μόνο αφού η ιαπωνική κυβέρνηση αποφάσισε να «δωρίσει» 185 δισ. πεσέτες για να καλύψει ένα μέρος του ελλείμματος της Σέατ. Οι όροι αγοράς προβλέπουν ότι η γερμανική εταιρεία αγοράζει το 51% των μετοχών προς 1,3 δισ. μάρκα, ενώ μέχρι το τέλος του χρόνου θα αγοράσει ακόμα το 24% των μετοχών και μέχρι το 1990 η VW θα πρέπει να έχει αποκτήσει το 100% της Σέατ. Κάτω από τα σχέδια της VW το προσωπικό των 21.500 εργατών (που ήδη έχει μειωθεί κατά 10.000 θέσεις από το 1980) θα πάρει νέα μείωση για να φτάσει τους 19.000 εργάτες. Παρά τη μείωση αυτή όμως η παραγωγή θα αυξηθεί χάρη σε νέο αυτοματοποιημένο εξοπλισμό και από τις 330.000 μονάδες θα ανέβει στις 420.000 το 1992. Αλλά παρά τα οικονομικά προβλήματα οι εξαγωγές ακολούθησαν ανοδική πορεία και έφτασαν μάλιστα να τριπλασιαστούν με τα Ίμπιζα και Γκρέντος. Και όπως είπε ο Ντιάζ Ρουΐζ:
«Η Σέατ προσπαθεί να δημιουργήσει ένα καλό όνομα που θα τη βοηθήσει να πουλήσει αυτοκίνητα στις δύσκολες αγορές της Β. Ευρώπης. Γιατί όταν ο κόσμος μιλά για την Ισπανία κυρίως τη σκέπτεται σαν διακοπές ή σαν πορτοκάλια, κανείς δεν την ταυτίζει με καλοκατασκευασμένα αυτοκίνητα. Η Φορντ για παράδειγμα, εξάγει από την Ισπανία 200.000 κομμάτια τον χρόνο, και η GM επίσης το ίδιο. Αλλά κανείς τους δεν λέει ότι τα αυτοκίνητα αυτά είναι κατασκευασμένα στην Ισπανία. Άλλωστε το ίδιο είχε συμβεί και παλιότερα με την Φίατ».

Η ιστορία της

Ο κύριος λόγος γέννησης της Σέατ ήταν ένας και απλός. Να «μεταφέρει» την Ισπανία από τον 19ο αιώνα στο 20ο. Και τα αυτοκίνητα ή καλύτερα η κοινωνικοποίηση της αυτοκίνησης θα ήταν αυτή που θα έδινε αίσθηση σε όλες τις άλλες μορφές εκβιομηχανοποίησης. Και επειδή ήθελε αυτό να το καταφέρει γρήγορα και οικονομικά ενώθηκε με τη Φίατ από την οποία δανείσθηκε τον «Know-how». Τα πρώτα αυτοκίνητα της Σέατ κύλησαν από το εργοστάσιο της Βαρκελώνης το Μάιο του 1953 και επειδή δεν υπήρχαν δορυφορικές βιομηχανίες, η ίδια η Σέατ ήταν αναγκασμένη να κατασκευάζει όλα τα επί μέρους εξαρτήματα. Το πρώτο αυτοκίνητο δεν ήταν άλλο από το 1400, αλλά αυτή δεν ήταν η πρώτη ισπανική προσπάθεια για την κατασκευή ενός αυτοκινήτου. Είχαν προηγηθεί άλλοι 35 κατασκευαστές που όμως δεν κατάφεραν να αυτοκινήσουν την Ισπανία. Το αυτοκίνητο όμως που έμελλε να παίξει αυτόν τον ρόλο δεν ήταν άλλο από το θρυλικό «600» που με 800.000 πωλήσεις ήταν το σημείο εκκίνησης της ισπανικής αυτοκίνησης. Αργότερα μάλιστα απέκτησε κινητήρα 767 κ.εκ. καθώς και εκδόσεις με τέσσερις πόρτες στη μορφή 850, που μπήκε στην παραγωγή το 1966, φτάνοντας τις 665.000 μονάδες.

Seat1400.jpgSeat 1400 (1953) Fiat_SEAT_127_f.JPGSeat 127 (1972)
SEAT_600_SIAM_2008.JPG Seat 600 (1957) SEAT_124_fl_front.jpg Seat 124 (1968)
Seat_133_Oviedo.jpg Seat 133 (1974) Seat_132_Madrid.jpg Seat 132 (1973)

Το 124 που παρουσιάστηκε το 1968 γνώρισε την ισπανική του έκδοση στο πρόσωπο του 1430 που έμεινε στην παραγωγή 13 ολόκληρα χρόνια και πούλησε 900.00 αντίτυπα.
Η μεγάλη αλλαγή από την κίνηση πίσω εμπρός έγινε το 1972 με το 127 και ακολούθησαν εκδόσεις με τέσσερις πόρτες σχεδιασμένες από την ίδια τη Σέατ καθώς και νέοι κινητήρες 1010 κ.εκ. ενώ το 1981 παρουσιάστηκε το Φούρα με πεντάρι κιβώτιο. Το αποτέλεσμα ήταν η Σέατ να κατασκευάσει 1.300.000 κομμάτια πολλά από τα οποία έφεραν το όνομα της Φίατ. Στις πιο μεγάλες κατηγορίες το 132 με δίλιτρο κινητήρα και διπλούς εκκεντροφόρους παρουσιάστηκε το 1973, ενώ λίγο αργότερα το 132 απέκτησε κινητήρα ντίζελ της Μερσεντές! Το πρώτο όμως 100% ισπανικό αυτοκίνητο ήταν το 133 που φτιάχτηκε και στην Αίγυπτο από την NASCO, ενώ αργότερα κατασκευάστηκε και στην Αργεντινή. Το 1979 μπαίνει στην παραγωγή το Ρίτμο ενώ ένα χρόνο αργότερα ακολουθεί το Πάντα που η Σέατ το παράγει με τετρακύλινδρο αερόψυκτο κινητήρα δικής της κατασκευής στα 843 κ.εκ. Το 1982, μετά την αποχώρηση της Φίατ, η Σέατ προχωρεί ένα βήμα ακόμα με την παρουσίαση του Ρόντα. Ένα βήμα που ολοκληρώθηκε με την παρουσίαση των Ίμπιζα και Γκρέντος και που απέδειξαν ότι η Σέατ μπορεί να ζήσει και χωρίς μητρική βιομηχανία.

1983_seat_ritmo.jpg Seat Ritmo (1979) Seat_Ronda_Front.jpg Seat Ronda (1982)
SEATIbizaMk1SXI.jpg Seat Ibiza (1982) Seat_Malaga_Cambridge.jpg Seat Gredos/Malaga (1985)

30 χρόνια ζωής

Μέσα στα τριάντα χρόνια ζωής η Σέατ έχει κατασκευάσει περισσότερα από 5 εκατομμύρια αυτοκίνητα και έτσι μπαίνει μέσα στον κατάλογο με τις 200 πιο σημαντικές βιομηχανίες στον κόσμο. Από τα αυτοκίνητα αυτά το 1 εκατομμύριο έχουν εξαχθεί σε ξένες αγορές και αυτά δεν περιλαμβάνουν τα εξαρτήματα όπως κιβώτια ταχυτήτων και αναρτήσεις.

Τα εργαστάσια

Τέσσερα είναι τα κύρια εργοστάσια της Σέατ. Το πρώτο βρίσκεται το Μαρτορέλ κοντά στη Βαρκελώνη και περιλαμβάνει πρέσες για την κατασκευή των επιμέρους εξαρτημάτων. Επίσης στον ίδιο χώρο βρίσκεται η κεντρική αποθήκη διάθεσης ανταλλακτικών μαζί με το Κέντρο Ερευνών. Η μεγαλύτερη εγκατάσταση όμως βρίσκεται στην ελεύθερη ζώνη στο λιμάνι της Βαρκελώνης όπου υπάρχουν και οι κύριες εγκαταστάσεις παραγωγής και συναρμολόγησης.
Το εργοστάσιο της Παμπλόνα κληρονομήθηκε από την Μπρίτις Λέιλαντ και σήμερα είναι ένα από τα πιο εκσυγχρονισμένα της Ευρώπης. Το ίδιο όμως ισχύει και για το Πρατ που κατασκευάζει κιβώτια ταχυτήτων για πολλούς Ευρωπαίους κατασκευαστές. Όταν η παραγωγή άρχισε πριν 33 χρόνια το εργοστάσιο της Βαρκελώνης είχε παραγωγή πέντε αυτοκίνητα την ημέρα, ενώ σήμερα φτάνει τα 2.000 κομμάτια την ημέρα, και έχει επεκταθεί σε 1,6 εκατομμύρια τ.μ. Το 1975 η Σέατ πήρε το εργοστάσιο της BL και σήμερα παράγει 400 VW Πόλο την ημέρα ενώ το Μορτορέλ που βρίσκεται 30 χλμ. από τη Βαρκελώνη ήταν ο τόπος που γεννήθηκαν τα 133, Φούρα, Ρόντα, Ίμπιζα και Γκρέντος. Όσο για το Πρατ αυτό παράγει 1600 κιβώτια την ημέρα.

sx3seat.JPG sx4seat.JPG
Πολύ κοντά στη Βαρκελώνη βρίσκεται ένα από τα μεγαλύτερα εργοστάσια της Σέατ με παραγωγή 2.000 αυτοκίνητα την ημέρα! Το εργοστάσιο της Παμπλόνα κληρονομήθηκε από την BL και σήμερα παράγει 400 μονάδες την ημέρα.

Η επίσκεψη

Μπορούμε να μιλήσουμε για ατυχία αφού πέσαμε σε μια πολύ άσχημη στιγμή για το εργοστάσιο. Πέσαμε ακριβώς στις μέρες μετά την υπογραφή της συμφωνίας και όλοι εκτός από «σφιχτά χείλια» δεν ήταν καθόλου πρόθυμοι να ανοίξουν το κέντρο ερευνών και να μας αφήσουν να δοκιμάσουμε τα νέα Μαρμπέλια (βλέπε Πάντα) που δοκιμάζονταν. Η επίσκεψη λοιπόν περιορίσθηκε στα εργοστάσια της Βαρκελώνης και στο κέντρο διανομής ανταλλακτικών. Έτσι το μόνο νέο που καταφέραμε να δούμε ήταν τα νέα XSi με 115 ίππους από 1,5 λίτρα και ψεκασμό. Δεν μπορούμε να πούμε ότι τα εργοστάσια που είδαμε μας άφησαν με το στόμα ανοιχτό, με το επίπεδο της αυτοματοποίησης τους που μάλλον είναι μικρό. Αλλά οι χώροι εργασίας είναι μεγάλοι, άνετοι και καθαροί και οι εργαζόμενοι εκεί κερδίζουν άξια το μισθό τους αντίθετα με κάτι άλλους λαούς που το βρίσκουν πιο δύσκολο να το ρίχνουν στην… κομπίνα! Κανείς όμως δεν μπορεί να αρνηθεί ότι γίνεται σωστή και προσεγμένη δουλειά κάτι που φαίνεται στα Ίμπιζα και Γκρέντος που στερούνται βασικών προβλημάτων. Δεν είναι καθόλου τυχαίο λοιπόν ότι η Σέατ βρίσκεται εκεί που είναι σήμερα, και έχει φτάσει να κατέχει μια άξια θέση ανάμεσα στους μεγαλύτερους κατασκευαστές αυτοκινήτων, ακολουθώντας το δύσκολο δρόμο.

sx5seat.JPG sx6seat.JPG
Στο Μορτορέλ βρίσκεται το κέντρο ερευνών και η κεντρική διακίνηση ανταλλακτικών. Το Πρατ είναι ένα από τα πιο αυτοματοποιημένα εργαστάσια κατασκευής κιβωτίων ταχυτήτων στην Ευρώπη.

Πέντε αποφασιστικά χρόνια

Δεν θα ήμουν και πολύ εκτός πραγματικότητας εάν έλεγα ότι η Σέατ πριν πέντε χρόνια δεν είχε καμία απολύτως σχέση με τη σημερινή. Γιατί καμία εταιρεία δεν έχει αλλάξει τόσο. Και είμαι στην ευχάριστη θέση να πω ότι ήταν προς το καλύτερο.
Ο ξένος συνεταίρος μας έχει αλλάξει, δεν είναι πια η Φίατ και τη θέση της έχει πάρει η VW. Αυτό σημαίνει αλλαγές στα μοντέλα, στην ποιότητα κατασκευής αλλά και στη Σέατ γενικότερα. Η γενιά των μοντέλων μας έχει αλλάξει. Έχουμε σταματήσει το Ρίτμο, το Φούρα και 131 ενώ προσθέσαμε τα Ίμπιζα, Ρόντα και Γκρέντος δίπλα στα Πόλο, Πασάτ και Σαντάνα.
Αυτό όμως σημαίνει και μεγάλες αλλαγές στο τεχνολογικό μας κέντρο στο Μαρτορέλ. Και ενώ μέχρι τώρα είμαστε περιορισμένοι σε μικρού επιπέδου μετατροπές και βελτιώσεις τώρα μπορούμε να αναλαμβάνουμε μεγαλύτερα «project» σε συνεργασία με την Πόρσε την Κάρμαν και τον Τζιουρτζιάρο.
Η Σέατ έχει αλλάξει κατά 75% το τυπικό της δίκτυο στην Ισπανία, αλλά η μεγαλύτερη βελτίωση είναι οι 1500 νέοι μεταπράτες και ντίλερ που έχει τώρα σε 28 χώρες. Με αποτέλεσμα οι εξαγωγές να φτάσουν τις 100.000 μονάδες ενώ ακόμα 100.000 αυτοκίνητα πουλήθηκαν με το όνομα της VW.
Είμαι στην ευχάριστη θέση να αναγγείλω την ένωσή μας με την VW ενώ συγχρόνως όμως θα κρατήσουμε την ταυτότητά μας σαν εταιρεία. Στα πέντε χρόνια που πέρασαν η Σέατ, σχεδόν κατάφερε το ακατόρθωτο!
Χουάν Αντόνιο Ντιάζ Αλβαρέζ Πρόεδρος της Σέατ